VPN op je router instellen: voordelen, nadelen en stappenplan

Een VPN op je router zorgt ervoor dat al het internetverkeer in je huis via de VPN loopt, zonder dat je op elk apparaat een app hoeft te installeren. Zo beveilig je ook apparaten die zelf geen VPN-app ondersteunen, zoals veel smart-tv’s, spelcomputers en slimme apparaten. Daarvoor heb je een router nodig die als VPN-client kan werken, bijvoorbeeld met OpenVPN of WireGuard, en een VPN-dienst die handmatige configuratie aanbiedt (Wikipedia).

In dit artikel lees je wat een VPN-router precies doet, wanneer het handig is, wat de nadelen zijn en hoe je het in een paar stappen instelt.

Hoe werkt een VPN op je router?

Normaal installeer je een VPN-app op je laptop of telefoon. Die app maakt een versleutelde tunnel naar een server van de VPN-dienst. Bij een VPN op de router doet de router dat werk. Alle apparaten die met dat netwerk verbonden zijn, gaan automatisch door die tunnel naar internet. Voor websites lijkt het alsof al je apparaten vanaf de VPN-server komen. Hoe een VPN in het algemeen werkt, lees je in wat is een VPN.

Belangrijk om te weten: niet elke router kan dit. De meeste routers kunnen wel een VPN-server zijn, zodat je van buitenaf veilig op je thuisnetwerk inlogt. Dat is iets anders. Voor dit artikel gaat het om een router die als VPN-client verbinding maakt met een VPN-dienst.

Voordelen

• Alle apparaten beveiligd. Ook apparaten zonder VPN-app, zoals een smart-tv, een spelcomputer of een mediaspeler, gaan via de VPN.
• Altijd aan. Je hoeft niet te onthouden om de app aan te zetten. Zodra een apparaat met je wifi verbindt, is het beschermd.
• Minder licenties nodig. VPN-diensten hebben een maximum aantal gelijktijdige apparaten. Een router telt meestal als één verbinding, ook als er tien apparaten achter hangen.
• Handig voor streaming op de tv. Wil je op je televisie een dienst bekijken via een server in een ander land, dan regel je dat via de router. Meer daarover lees je in ons artikel over de beste VPN voor je smart-tv.

Nadelen

• Snelheid. Het versleutelen kost rekenkracht. Een eenvoudige router haalt daardoor vaak een veel lagere snelheid dan je internetabonnement aankan. Snelle routers en het WireGuard-protocol helpen.
• Minder flexibel. Wil je snel van land wisselen, dan moet je dat op de router doen. Dat is minder makkelijk dan in een app.
• Alles of niets. Sommige diensten werken minder goed via een VPN, zoals internetbankieren of lokale streamingdiensten. Op veel routers kun je uitzonderingen per apparaat instellen, maar niet op alle.
• Ingewikkelder. Het instellen vraagt wat technische kennis. Een fout kan je hele netwerk offline halen.
• Geen extra functies van de app. Functies als een adblocker of het kiezen per app zitten vaak alleen in de apps.

Welke router heb je nodig?

Er zijn grofweg drie mogelijkheden.

1. Een router met ingebouwde VPN-client

Een aantal merken heeft routers met een ingebouwde VPN-client voor OpenVPN en soms WireGuard. Je vult dan in de beheeromgeving de gegevens van je VPN-dienst in. Kijk in de specificaties of de router VPN-client ondersteunt, niet alleen VPN-server.

2. Een router met alternatieve firmware

Op sommige routers kun je open-source software installeren, zoals OpenWrt of DD-WRT. Daarmee krijgt de router meer functies, waaronder een VPN-client (OpenWrt). Dit is iets voor gevorderden. Een verkeerde installatie kan de router onbruikbaar maken, en je garantie kan vervallen.

3. Een tweede router achter je modem

Je kunt ook je eigen modem van de provider houden en daarachter een tweede router plaatsen die de VPN regelt. Zo kun je kiezen welke apparaten via de VPN gaan: die verbind je met de tweede router, de rest met de wifi van je provider. Dat is een handige oplossing als je niet je hele huis via de VPN wilt laten lopen.

Stappenplan: VPN op je router instellen

De precieze stappen verschillen per router en per VPN-dienst, maar in grote lijnen werkt het zo:

1. Controleer je router. Kijk in de handleiding of de beheeromgeving of er een VPN-client is en welke protocollen hij ondersteunt.
2. Kies een VPN-dienst die handmatige configuratie voor routers aanbiedt. Op de site van de dienst vind je dan instructies en configuratiebestanden. Een overzicht vind je bij de beste VPN’s.
3. Download de configuratie. Meestal is dat een bestand voor OpenVPN of WireGuard, voor de server die je wilt gebruiken. Soms heb je ook aparte inloggegevens voor handmatige verbindingen nodig.
4. Log in op je router. Dat doe je in je browser via het IP-adres van je router.
5. Ga naar het onderdeel VPN-client en upload het configuratiebestand. Vul indien nodig je inloggegevens in.
6. Zet de verbinding aan en controleer de status.
7. Test de verbinding. Kijk op een apparaat in huis welk IP-adres je hebt en doe een DNS-lektest.
8. Stel uitzonderingen in als je router dat kan, voor apparaten die niet via de VPN moeten.

Protocol: OpenVPN of WireGuard?

OpenVPN is een veelgebruikt, open protocol dat bijna elke VPN-router ondersteunt (Wikipedia). WireGuard is nieuwer, heeft minder code en is op veel apparaten sneller (WireGuard). Ondersteunen zowel je router als je VPN-dienst WireGuard, dan is dat vaak de snelste keuze.

Voor wie is een VPN-router geschikt?

Een VPN op je router is vooral handig in deze situaties:

• Je hebt veel apparaten. In een gezin met telefoons, laptops, tablets, een tv en een spelcomputer loop je snel tegen het maximum aantal apparaten van je VPN-dienst aan. Via de router los je dat op.
• Je wilt apparaten zonder app beveiligen. Denk aan slimme lampen, camera’s, een mediaspeler of een oudere smart-tv.
• Je wilt dat het altijd aan staat. Huisgenoten hoeven niets te doen of te onthouden.
• Je wilt op je tv via een ander land streamen zonder gedoe met apps.

Voor wie alleen op een laptop of telefoon een VPN wil gebruiken, is een app vaak makkelijker. Je kiest dan zelf per moment of de VPN aan staat en welk land je gebruikt.

Waar let je op bij het kopen van een VPN-router?

Ga je een nieuwe router kopen voor een VPN, let dan op deze punten:

1. VPN-client voor OpenVPN en WireGuard. Staat in de specificaties alleen VPN-server, dan kun je er geen VPN-dienst mee gebruiken.
2. Een snelle processor. De processor bepaalt hoeveel versleuteld verkeer de router aankan. Zoek naar tests van de VPN-snelheid, niet alleen van de wifisnelheid.
3. Uitzonderingen per apparaat. Met deze functie, ook wel policy routing genoemd, kies je welke apparaten via de VPN gaan.
4. Een kill switch. Valt de VPN weg, dan blokkeert de router het verkeer, zodat je niet ongemerkt zonder VPN surft.
5. Regelmatige updates van de fabrikant, zodat beveiligingslekken worden gedicht.

Veiligheid van je router zelf

Een VPN op je router heeft weinig zin als de router zelf slecht beveiligd is. Verander het standaard wachtwoord van de beheeromgeving, gebruik WPA2 of WPA3 voor je wifi en installeer updates zodra ze beschikbaar zijn. Zet beheer op afstand uit als je het niet gebruikt.

VPN-router en je provider

Heb je een modem of router van je internetprovider, dan kun je daar meestal geen VPN-client op instellen. Je kunt de router van de provider dan in bridge-modus zetten en je eigen router aansluiten, of je eigen router achter die van de provider plaatsen. Bij de tweede optie heb je twee netwerken in huis. Dat werkt prima, maar sommige apparaten, zoals een tv-ontvanger van je provider, moeten mogelijk op het netwerk van de provider blijven. Vraag bij twijfel je provider wat mogelijk is.

Problemen oplossen

• Geen internet na instellen: controleer de configuratie, de inloggegevens en of de server werkt. Zet de VPN even uit om te testen of je zonder VPN wel internet hebt. Tips vind je in VPN uitzetten.
• Traag internet: kies een server dichter bij huis of probeer WireGuard.
• Streamingdienst werkt niet: probeer een andere server. Meer over streamen vind je in Netflix kijken in het buitenland.
• Bank of webwinkel blokkeert: stel een uitzondering in of gebruik voor die dienst een apparaat zonder VPN.

Veelgestelde vragen over een VPN op je router

Kan elke router een VPN gebruiken?

Nee. Je router moet als VPN-client kunnen werken. Veel routers kunnen alleen VPN-server zijn. Met alternatieve firmware zoals OpenWrt kan het op meer modellen. Bron: OpenWrt.

Wordt mijn internet trager met een VPN op de router?

Vaak wel, omdat de router het verkeer moet versleutelen. Een snelle router en een licht protocol helpen. Bron: WireGuard.

Welk protocol gebruik je op een router?

Meestal OpenVPN, dat bijna elke VPN-router ondersteunt, of WireGuard als router en dienst dat allebei kunnen. Bron: Wikipedia.

Telt een router als één apparaat bij mijn VPN-abonnement?

Meestal wel, omdat de router één verbinding maakt, ook als er meerdere apparaten achter zitten. Kijk in de voorwaarden van je dienst. Bron: Wikipedia.

Wat is OpenWrt?

Open-source software voor routers waarmee je onder meer een VPN-client kunt toevoegen. Bron: OpenWrt.